Panie Ministrze! W związku z rozpoczętymi pracami nad rządowym projektem ustawy o funkcjonowaniu górnictwa
Panie Ministrze! W związku z rozpoczętymi pracami nad rządowym projektem ustawy o funkcjonowaniu górnictwa kamiennego w latach 2008-2015 (druk sejmowy nr 2077) uprzejmie proszę o odpowiedź na pytania dotyczące problemów zgłaszanych mi przez byłych górników pracujących w wałbrzyskich oraz noworudzkich kopalniach węgla kamiennego.
1. Czy projekt ustawy rozwiązuje problem ekwiwalentu za deputat węglowy dla osób, które po odejściu z kopalni przeszły na rentę, następnie miały przerwę w wypłacaniu świadczenia, po czym otrzymały prawo do renty lub emerytury? Obecnie byli górnicy w takiej sytuacji nie otrzymują ekwiwalentu za deputat węglowy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych tłumaczy bowiem, że w przypadku przerwy w pobieraniu świadczenia brak jest podmiotu, z którego były pracownik przeszedł na rentę lub emeryturę. W tej sytuacji byli górnicy korzystają z drogi sądowej, jednak orzecznictwo nie jest jednolite. Bezsprzeczne jest natomiast, że zgodnie z zasadami sprawiedliwości społecznej prawo do ekwiwalentu na deputat węglowy dla górników powinno być świadczeniem stałym.
2. Czy projekt ustawy rozwiązuje problem roszczeń pracowniczych wynikających między innymi z Kodeksu pracy czy układów zbiorowych wobec zlikwidowanych przedsiębiorstw górniczych, w których udział miał Skarb Państwa? Byli górnicy ze zlikwidowanego Zakładu Wydobywczo-Przeróbczego Antracytu w Wałbrzychu (spółka należąca do Skarbu Państwa) od lat starają się uzyskać należne im świadczenia, między innymi odprawy, nagrody jubileuszowe czy ekwiwalenty za deputat węglowy. Problem jest o tyle poważny, że niektórzy nie mogą nawet uzyskać świadectwa pracy. Do dziś nie udało się bowiem ustalić, kto jest następcą prawnym zlikwidowanej państwowej spółki. Nawet sądy powszechne, orzekając w sprawach roszczeń byłych górników, przyznają im rację, jednak nie potrafią wskazać adresata roszczeń. Procesowana ustawa powinna więc uwzględniać takie sytuacje.
3. Czy projekt ustawy w sposób odpowiedni definiuje kwestię przedsiębiorstwa górniczego? Chodzi o włączenie do tej definicji przedsiębiorstw robót górniczych. Dziś byli pracownicy tych zakładów, mimo że wykonywali prace górniczą, mają problemy z uzyskaniem należnych im z tego tytułu przywilejów.
Z poważaniem
Poseł Izabela Katarzyna Mrzygłocka
Wałbrzych, dnia 29 sierpnia 2007 r.